Czym jest przewalutowanie kredytu hipotecznego? Wyjaśniamy
Data dodania: 3 lutego 2026 r. / Aktualizacja: 9 września 2025 r.
Przewalutowanie to operacja, w której saldo w walucie obcej zostaje przeliczone na złote po kursie z dnia konwersji. Zwykle towarzyszy temu zmiana wskaźnika referencyjnego, np. z LIBOR/EURIBOR na WIBOR/WIRON, oraz podpisanie aneksu do umowy.
Proces może wiązać się z prowizją i opłatą za aneks. Opłacalność zależy od kursu w dniu konwersji, pozostałego okresu spłaty i zapisów w umowie kredytowej. Bank często wymaga, by waluta zobowiązania odpowiadała walucie dochodu kredytobiorcy, zgodnie z rekomendacją KNF.
Interpretacja KIS wskazuje, że sama zmiana waluty zazwyczaj nie tworzy przychodu podatkowego dla klienta, ale zawsze warto policzyć wpływ na ratę i całkowity koszt. W dalszej części omówimy kryteria, ryzyka i praktyczne skutki takiej zamiany.
Kluczowe wnioski
- Przewalutowanie to przeliczenie salda i zmiana wskaźnika referencyjnego.
- Opłacalność zależy od kursu konwersji i czasu spłaty.
- Bank może żądać zgodności waluty z dochodem klienta.
- Koszty aneksu i prowizje wpływają na kalkulację zysku.
- Samo przewalutowanie zwykle nie powoduje podatkowego przychodu.
Czytaj także: Czym jest ryzyko stopy procentowej i jak się przed nim bronić?
Dlaczego w Polsce wracamy do tematu przewalutowania kredytu hipotecznego
Po latach dominacji kredytów w złotych temat przewalutowania kredytu znów trafia na pierwsze strony. Główne powody to duże wahania kursów, rosnąca świadomość ryzyka oraz zmiany regulacyjne, które wpływają na praktykę banków.
W II kwartale 2023 r. udział nowych kredytów w PLN wyniósł 98,53%. Kredyty w CHF praktycznie zaniknęły (0,01%), a w EUR miały 1,38% udział. Taki rozkład pokazuje, że nowe umowy trafiają do złotowych produktów.
Jednocześnie Rekomendacja S KNF wiąże walutę kredytu z walutą dochodu kredytobiorcy. Gdy dochody występują w różnych walutach, regulator dopuszcza przeliczenie z deprecjacją innych walut o 50%.
W praktyce klienci rozważają przewalutowanie kredytu hipotecznego w sytuacji wzrostu rat po umocnieniu waluty, zmianie waluty dochodu lub chęci uproszczenia rozliczeń. Bank często wymaga podpisania aneksu i weryfikuje skutki dla całej spłaty kredytu.
- Ryzyko kursowe motywuje do działań zabezpieczających.
- Regulacje ograniczyły nowe kredyty w walucie obcej.
- Decyzja zależy od kursu, pozostałego okresu i zapisów w umowy kredytu.
Czym jest przewalutowanie kredytu hipotecznego
Konwersja salda polega na przeliczeniu aktualnego salda zadłużenia z waluty obcej na złotówki po kursie z dnia konwersji. Równocześnie następuje zmiana wskaźnika referencyjnego z LIBOR/EURIBOR na WIBOR lub WIRON.
Na czym polega technicznie
Bank oblicza pozostałe saldo po kursie z dnia operacji i aktualizuje harmonogram rat. Nowe oprocentowanie łączy marżę z lokalnym wskaźnikiem referencyjnym.
Kiedy bank może wnioskować o zmianę waluty
Zgodnie z Rekomendacją S instytucja weryfikuje, czy waluta kredytu odpowiada walucie dochodu. To kryterium może warunkować zgodę banku na konwersję.
Koszty i formalności aneksu
Procedura wiąże się zwykle z prowizją, opłatą za aneks i dodatkowymi zaświadczeniami. Potrzebne dokumenty to wniosek, potwierdzenie dochodów, projekt umowy i podpisanie aneksu.
| Element | Wpływ | Wymagane dokumenty |
|---|---|---|
| Przeliczenie salda | Zmiana kwoty zadłużenia w złotówkach | Wniosek, kurs z dnia konwersji |
| Zmiana wskaźnika | Inne oprocentowanie kredytu i ryzyko odsetkowe | Projekt aneksu, akceptacja banku |
| Opłaty | Prowizja i koszty formalne wpływające na opłacalność | Faktury, zaświadczenia o dochodach |
Zasady przewalutowania: kurs waluty, oprocentowanie, prowizje
Kurs z dnia operacji i spread z tabeli banku bezpośrednio wpływają na nową wysokość salda po przewalutowaniu. Wyższy kurs lub większy spread zwiększa kwotę przeliczenia i podnosi miesięczne raty.

Aktualny kurs i spread a saldo i raty
Bank ustala kurs według swojej tabeli i dolicza spread. To proste: im większy spread, tym więcej złotych pojawi się w harmonogramie.
Przykład: korzystny kurs w dniu konwersji może obniżyć saldo. Niekorzystny — je podwyższy.
Zamiana stopy referencyjnej na WIBOR/WIRON i jej konsekwencje
Po przewalutowaniu stosuje się WIBOR lub WIRON jako stopę referencyjną. Nawet przy niezmiennej marży różnice między EURIBOR/LIBOR a lokalnymi wskaźnikami mogą zmienić oprocentowanie kredytu.
- Opłaty: prowizja za przewalutowanie, opłata za aneks, koszty administracyjne.
- Przed decyzją zrób symulacje z różnymi ścieżkami kursu i stóp.
Jak przewalutowanie wpływa na wysokość raty i całkowity koszt kredytu
Decydujące dla wysokości raty są kurs w dniu konwersji, spread oraz marża banku. Nawet korzystne oprocentowanie po zmianie wskaźnika nie zrekompensuje wysokiego kursu lub prowizji.
Kluczowe czynniki:
- Kurs w dniu konwersji i poziom spreadu — bezpośrednio zwiększają kwoty w złotych.
- Marża i wskaźnik referencyjny (WIBOR/WIRON vs. LIBOR/EURIBOR) — wpływają na koszt odsetkowy.
- Pozostały okres spłaty — długi okres daje czas na rozłożenie wzrostu raty.
Co warto uwzględnić przed decyzją
Przewalutowanie przede wszystkim eliminuje przyszłe ryzyko kursowe. Jednak w przypadku niekorzystnego kursu może wzrosnąć kwota kapitału do spłaty w PLN.
„Rata po przewalutowaniu często rośnie z dwóch powodów: wyższego kursu i wyższej stopy referencyjnej.”
| Element | Wpływ na ratę | Na co zwrócić uwagę |
|---|---|---|
| Kurs konwersji | Bezpośrednia zmiana kwoty kapitału | Porównaj kilka dat kursowych |
| Wskaźnik referencyjny | Zmiana kosztu odsetek | Analiza WIBOR/WIRON vs LIBOR/EURIBOR |
| Opłaty bankowe | Podnoszą całkowity koszt | Uwzględnij prowizję i opłatę za aneks |
Poproś bank o symulacje kilku scenariuszy kursu i ścieżki stóp. W krótkim okresie spłaty i przy wysokich opłatach aneksowych przewalutowanie może okazać się mniej opłacalne niż pozostanie przy walucie obcej lub rozważenie alternatyw prawnych.
Przewalutowanie w praktyce: kroki, dokumenty, czas realizacji
Złożenie wniosku do banku to pierwszy krok, po którym następuje weryfikacja dochodów i warunków umowy.
Przewalutowanie kredytu we frankach szwajcarskich: korzyści, ryzyka, alternatywy
Kredyty we frankach były popularne w latach 2004–2008 ze względu na niski LIBOR. Gdy kurs CHF rósł, salda i raty skoczyły, co doprowadziło do kryzysu wielu gospodarstw.
Źródło problemu
Niższe oprocentowanie w CHF niż w PLN zachęcało do zaciągania zobowiązań. Od ok. 2–2,5 zł za CHF kurs urósł do 4,6276 zł (01.09.2023), co znacznie podniosło kwoty zadłużenia.
Czy to się opłaca dziś?
Przewalutowanie kredytu frankowego może być sensowne, gdy kurs konwersji jest korzystny i opłaty niskie. Jednak przy niekorzystnym kursie lepsze może być odfrankowienie lub dążenie do unieważnienia umowy.
Na co uważać przy ugodach
Ugody często proponują przewalutowanie po kursie z dnia konwersji z częściowym umorzeniem. Uwaga: podpisanie aneksu zwykle potwierdza ważność umowy i zamyka drogę do unieważnienia.
TSUE i droga sądowa
Orzecznictwo TSUE (2023–2024) wzmocniło pozycję klientów. W praktyce banki przegrywają wiele spraw, a unieważnienie może prowadzić do zwrotu nadpłat. Dlatego warto porównać korzyści ugody z potencjalnymi rezultatami procesu sądowego.
- Geneza: tanie kredyty → wysoki kurs CHF → wzrost salda i rat.
- Alternatywy: przewalutowanie, odfrankowienie, unieważnienie.
- Ryzyko ugód: potwierdzenie umowy i utrata roszczeń.
Przewalutowanie kredytu w euro: kiedy ma sens i jak podejść do oceny
Kredyty zaciągane w euro w latach 2006–2008 były atrakcyjne przez niższy EURIBOR wobec WIBOR. Jednak dalsze wahania kursu i nieprzejrzyste zapisy o tabelach kursowych zmieniły bilans ryzyka.
EURIBOR vs WIBOR: niższe stopy w EUR kiedyś dawały niższą ratę, dziś różnice w stopach i kursie mogą zniwelować korzyść.
Kredyt indeksowany czy denominowany? W denominowanym główna kwota była wyrażona w EUR — to istotne przy sporze sądowym. Indeksowany oznacza, że saldo liczone było w PLN z przeliczeniami na EUR; to zmienia argumentację i możliwe rozliczenia.
Bank czy sąd? Ugoda z bankiem może szybko ustabilizować budżet, ale przewalutowanie po aktualnym kursie i z opłatami bywa niekorzystne. W przypadku klauzul abuzywnych droga sądowa może doprowadzić do zwrotu nadpłat.
Przed decyzją porównaj scenariusze: kurs w dniu konwersji, prowizje za aneks, wpływ na spłaty i treść umowy kredytowej. Przygotuj wyciągi, harmonogram spłat i zapisy o spreadzie — to podstawa rzetelnej oceny.
Alternatywy dla przewalutowania: odfrankowienie, unieważnienie, mediacje KNF
Zanim przyjmiesz ofertę przez bank, warto ocenić inne ścieżki. Każda opcja ma inny wpływ na koszty, czas i ryzyko. Przede wszystkim porównaj scenariusze na papierze.
Odfrankowienie jako opcja
Odfrankowienie polega na usunięciu klauzul indeksacyjnych i przeliczeniu zobowiązania jak w PLN z zachowaniem historycznego LIBOR. Taka korekta może zmniejszyć raty i skorygować saldo lepiej niż standardowe przewalutowanie kredytu frankowego.
Unieważnienie umowy — konsekwencje
Unieważnienie powoduje rozliczenie świadczeń między stronami. Może to oznaczać zwrot nadpłat oraz odsetki ustawowe za opóźnienie. Proces bywa dłuższy, ale potencjalne korzyści finansowe dla kredytu frankowego często są znaczące.
Mediacja przy KNF — kiedy warto
Mediacja to dobrowolny mechanizm, który może zakończyć spór ugodą. Procedura jest szybsza niż proces sądowy, ale ustępstwa banku bywają mniejsze niż w wyroku. Weź pod uwagę ryzyko, koszty i czas przed wyborem strategii.
| Opcja | Główne zalety | Wady / ryzyko |
|---|---|---|
| Odfrankowienie | Korekta salda, niższe raty, traktowanie jak PLN | Wymaga analiza umowy, możliwe opłaty prawne |
| Unieważnienie | Możliwy zwrot nadpłat i odsetek ustawowych | Długi proces, wyniki niepewne |
| Mediacja KNF | Szybsze rozstrzygnięcie, mniej kosztów sądowych | Ograniczone ustępstwa przez banku, brak gwarancji |
Pod uwagę weź zapisy w umowy, tabele kursowe i dowody braku przejrzystości. Konsultacja z prawnikiem pomoże wybrać najlepszą drogę dla Twojego kredytu.
Co proponują banki w 2024 roku: ugody i przewalutowanie w praktyce rynkowej
Oferty ugód w 2024 koncentrują się na dwóch modelach: przeliczeniu salda po dedykowanym kursie lub symulacji, jakby kredyt od początku był udzielony w PLN (WIBOR + marża). To rozróżnienie ma bezpośredni wpływ na wysokość rat i całkowity koszt.

Modele ugód w największych bankach
PKO BP, mBank, Santander, BNP Paribas proponują albo przeliczenie bieżącego salda, albo konwersję „jak PLN od początku”. PKO BP często wykorzystuje średni kurs NBP z możliwością negocjacji pozostałej sumy rat.
Millennium i ograniczona atrakcyjność ofert
Millennium składa oferty oceniane przez klientów jako mało korzystne. W praktyce propozycje nie rekompensują strat, co skłania część osób do drogi sądowej zamiast podpisywania aneksu.
Raiffeisen i Deutsche Bank — rzadziej ugody
Raiffeisen i Deutsche Bank nie prowadzą masowych ugód. Brak ofert wpływa na strategię negocjacyjną kredytobiorców i zwiększa zainteresowanie ścieżką sądową.
- Uwaga: podpisanie umowy aneksowej przez bank zwykle ogranicza możliwość późniejszego unieważnienia umowy.
- Przed akceptacją porównaj symulacje różnych scenariuszy oraz koszty aneksu.
| Bank | Model ugody | Skutki dla rat |
|---|---|---|
| PKO BP | Przeliczenie po średnim kursie NBP / symulacja jak PLN | Możliwość negocjacji, zmienna wysokość rat |
| mBank / Santander / BNP Paribas | Obie opcje: saldo lub symulacja | Zależne od kursu i marży — różne efekty |
| Millennium | Konferencyjne, mało korzystne propozycje | Często wyższe koszty niż oczekiwane |
| Raiffeisen / Deutsche Bank | Brak masowych ugód | Większa skłonność klientów do drogi sądowej |
Wniosek
Przewalutowanie może dać dla kredytobiorcy stabilność w złotówki i usunąć ryzyko kursowe przyszłych rat, lecz opłacalność zależy od kursu, stóp procentowych i kosztów aneksu.
Ugody bankowe często wymagają rezygnacji z dochodzenia unieważnienia. TSUE i praktyka sądowa coraz częściej sprzyjają racjom konsumentów, zwłaszcza przy sprawach kredytu frankowego.
Przed decyzją przeprowadź symulacje wariantów spłaty: pozostać w walucie, przewalutowanie lub droga prawna. Sprawdź umowę kredytową, porównaj wysokość rat i całkowite koszty, a w razie wątpliwości skonsultuj się z prawnikiem lub niezależnym ekspertem.
Czytaj także: Czym jest hipoteka i jak działa w praktyce - Wyjaśnienie